🌍 Per land
Nederland is de referentie: afronden is gebruikelijk, maar zeker niet verplicht. Rood = fooi verwacht · Oranje = optioneel · Groen = ongebruikelijk of overbodig
| Land | Gewoonte | Typisch bedrag | Wat je moet weten |
|---|---|---|---|
| Europa | |||
| Nederland | Referentie | Afronden | Fooi niet verwacht; afronden of klein bedrag is vriendelijk |
| België | Ongebruikelijk | — | Service bij wet inbegrepen; extra fooi zeldzaam maar welkom |
| Duitsland | Optioneel | 5–10% | "Stimmt so" (houd het wisselgeld) is de gebruikelijke manier; zeg het bedrag hardop |
| Frankrijk | Optioneel | 5–10% | Service compris (15%) verplicht op rekening; extra fooi voor uitstekende service |
| Spanje | Ongebruikelijk | Klein muntgeld | Kleingeld op de bar laten liggen; bij restaurants niet verwacht |
| Portugal | Optioneel | 5–10% | In toeristische restaurants meer verwacht dan bij locals; couvert apart |
| Italië | Optioneel | €1–2 p.p. | Coperto (couvert) staat al op rekening; extra fooi voor goede service |
| Verenigd Koninkrijk | Verwacht | 10–15% | Controleer eerst: 12,5% service charge soms al inbegrepen |
| Oostenrijk | Optioneel | 5–10% | Rekening afronden of klein extra; Wenen meer dan elders |
| Zwitserland | Optioneel | 5% | Service included; fooi voor bijzonder goede bediening |
| Griekenland | Optioneel | 5–10% | Kleingeld op tafel laten; cash werkt het best |
| Turkije | Verwacht | 10–15% | In toeristische gebieden sterk verwacht; altijd cash |
| Polen | Optioneel | 10% | Gewaardeerd maar niet verwacht; liever cash dan via pin |
| Tsjechië | Optioneel | 10% | In Praag meer verwacht dan elders; zeg het bedrag hardop bij afrekenen |
| Kroatië | Optioneel | 10% | Steeds gebruikelijker in kustplaatsen; toeristische hotspots verwachten meer |
| Zweden | Ongebruikelijk | — | Hoge lonen; fooi zelden verwacht; afronden is het maximum |
| Denemarken | Ongebruikelijk | — | Hoge lonen; fooi niet verwacht of gebruikelijk |
| Noorwegen | Ongebruikelijk | — | Hoge minimumlonen; optioneel afronden bij restaurants |
| IJsland | Ongebruikelijk | — | Fooi is niet gebruikelijk; goede service is de norm |
| Buiten Europa | |||
| Verenigde Staten | Verwacht | 15–20% | Sociale plicht; ober leeft van fooi (wettelijk lager minimumloon). Taxi 15%, hotel portier $2/tas |
| Canada | Verwacht | 15–20% | Vergelijkbaar met VS; bij grotere groepen soms 18% automatisch |
| Mexico | Verwacht | 10–15% | Standaard in restaurants; in toeristische gebieden soms meer verwacht |
| Brazilië | Optioneel | 10% | Taxa de serviço (10%) staat al op de rekening; extra is vrijwillig |
| Argentinië | Optioneel | 10% | Couvert gebruikelijk; fooi wordt gewaardeerd maar niet verwacht |
| Japan | Ongebruikelijk | — | Fooi kan als beledigend ervaren worden — gewoon niet doen |
| China | Ongebruikelijk | — | Niet verwacht; in high-end hotels voor Westerse gasten soms geaccepteerd |
| Thailand | Optioneel | 20–50 THB | Kleingeld op tafel laten; in toeristische restaurants meer verwacht dan bij straateten |
| Indonesië | Optioneel | 10–15% | Service charge in hotels en restaurants; los kleingeld voor taxichauffeurs |
| Vietnam | Optioneel | Afronden | Opkomend in toeristische gebieden; niet verplicht bij straateten |
| India | Verwacht | 10% | In restaurants, voor begeleiders en hotelstaf; liefst cash |
| Egypte | Verwacht | 10–15% | Baksheesh is diepgeworteld — ook voor toiletbeheer, bewaking en kleine diensten |
| Marokko | Verwacht | 10–15% | Gids, restaurantpersoneel en portier verwachten fooi; in de souk ook |
| Zuid-Afrika | Verwacht | 10–15% | Standaard in restaurants; car guards (parkeertoezichthouders) ook R5–R20 |
| VAE | Optioneel | 10% | Service charge vaak inbegrepen in hogere restaurants; extra fooi gewaardeerd |
| Australië | Ongebruikelijk | — | Hoge lonen; fooi niet verwacht maar altijd welkom |
| Nieuw-Zeeland | Ongebruikelijk | — | Vergelijkbaar met Australië; fooi is een aangename verrassing |
Overzicht op basis van lokale gebruiken en reiservaring. Fooicultuur kan per regio en restaurant verschillen — gebruik dit als richtlijn.
💡 Tips voor handig fooigeven
Goed geïnformeerd betaal je de juiste fooi — niet te weinig, niet te veel.
Controleer altijd de rekening
Kijk of er al een service charge of couvert op staat. In Groot-Brittannië, Frankrijk en veel Zuid-Europese landen is dit gebruikelijk. Als service al inbegrepen is, hoef je niets extra te geven — tenzij je dat zelf wilt.
Betaal fooi liever cash
In veel landen (Turkije, India, Egypte, Oost-Europa) is cash fooi duidelijker en komt het rechtstreeks bij de bediening terecht. Bij pinbetalingen gaat de fooi soms naar de zaak, niet naar de bediende. Houd altijd wat lokale munten en biljetten apart voor fooien.
In Duitsland en Oostenrijk: zeg het hardop
Geef je fooi als je je rekening betaalt. Zeg het totale bedrag dat je wilt betalen: "Mach' 50 Euro." De ober geeft dan het juiste wisselgeld terug. Het briefje terugvragen en daarna kleingeld achterlaten is ongebruikelijk.
Hotels: denk ook aan housekeeping
Het schoonmaakpersoneel wordt vaak vergeten. In landen waar fooi gebruikelijk is (VS, Latijns-Amerika, Egypte), laat je per nacht €1–3 achter op het kussen of bureau, bij voorkeur met een briefje "for housekeeping". Geef dagelijks — de schoonmaker wisselt soms.
Taxi's en Uber
In landen met een fooi-cultuur (VS, Canada, Egypte, Marokko) reken op 10–15% fooi voor taxichauffeurs. Uber en andere app-taxi's bieden vaak een digitale fooioptie na de rit. In Scandinavië, Japan en Australië: geen fooi nodig.
Pas je verwachting aan per land
Op een rondreis door meerdere landen is het verleidelijk om overal hetzelfde te doen. Maar fooi in Japan geven kan ongemakkelijk zijn, terwijl in de VS 15% te weinig is. Zoek het kort op voor elke nieuwe bestemming — het wordt gewaardeerd en gerespecteerd.
❓ Veelgestelde vragen
Snel antwoord op de meestgestelde vragen over fooien in het buitenland.
Nee, zeker niet overal. In landen als Japan, China, IJsland en Scandinavië is fooi geven ongebruikelijk en soms zelfs onbeleefd of ongemakkelijk voor de ontvanger. In de VS en Canada is fooi geven echter een sociale norm, omdat horecapersoneel wettelijk minder dan het minimumloon kan verdienen en grotendeels van fooien afhankelijk is. Informeer je altijd van tevoren over de fooi-etiquette van jouw bestemming.
Als er al een service charge (meestal 10–15%) op je rekening staat, hoef je niet nóg eens extra te betalen. Controleer je rekening altijd goed. In sommige landen — zoals het Verenigd Koninkrijk — wordt service charge er optioneel bij gezet. Technisch gezien kun je het laten verwijderen als de service slecht was. Let op: een 'service charge' op de rekening gaat niet altijd volledig naar de bediening toe — het beleid verschilt per zaak.
In de VS is 15–20% de norm in restaurants, bij uitstekende service geef je 20–25%. Voor koffietentjes en snackbars: $1–2 of het bedrag afronden. Hotelportier: $1–2 per tas. Housekeeping: $3–5 per nacht, dagelijks. Taxichauffeurs: 15–20%. Haarsalons: 15–20%. In de VS betaal je fooi tegenwoordig bijna altijd via de pinautomaat of creditcard — de machine vraagt je direct welk percentage of bedrag.
Baksheesh is een begrip uit Noord-Afrika en het Midden-Oosten (Egypte, Marokko, Jordanië) dat fooi betekent, maar ook kleine betalingen voor diensten zoals toiletbeheer, bewaking van je auto, het openen van een deur of het beantwoorden van vragen. Het is een diepgeworteld sociaal systeem. Houd kleine muntstukken bij de hand: 5–20 lokale valuta-eenheden is vaak gepast. Wordt nooit verwacht van een bedelaar, maar wel voor echte kleine diensten.
In Japan is fooi geven inderdaad sterk ongebruikelijk en kan de ontvanger in verlegenheid brengen. De Japanse dienstverleningscultuur (omotenashi) houdt in dat uitstekende service de norm is — er wordt niet extra voor betaald. Als je de service wilt bedanken, doe dat dan met een welgemeend "arigatou gozaimashita" en een lichte buiging. In hotels en restaurants gericht op Westerse toeristen wordt een fooi soms met beide handen vriendelijk teruggegeven.